De binocle

Het mysterie van een boekband

Elke liefhebber kent de schitterende ‘cirkels- of wagenwielenband’ van Van oude menschen, de dingen, die voorbij gaan…, ontworpen door J.J.C. (Chris) Lebeau. Tot 2009 was deze band alleen bekend van de gebonden linnen versie in twee delen in één goudgele band met paarse versiering en belettering, of van de ingenaaide versie, eveneens in twee delen, met een gele omslag met zwarte versiering en belettering.

In september 2009 verscheen op een veiling bij De Eland in Amsterdam plotseling een uitgave met het originele bandontwerp van Chris Lebeau, maar dan in de tot dan toe onbekende en niet eerder beschreven volledig perkamenten band. Deze versie, met de mysterieuze band, werd uiteindelijk verkocht voor 16.700 euro, exclusief veilingkosten. Later bleek dat dit boek afkomstig was uit de nalatenschap van Garmt Stuiveling, de man achter de door velen verfoeide Verzamelde Werken Louis Couperus, uitgegeven tussen 1953 en 1957.

Natuurlijk werd er druk gespeculeerd over de herkomst van dit speciale boek. De ene lezing was dat Veen deze band speciaal voor Louis Couperus had laten vervaardigen. Dat klonk aannemelijk, aangezien Couperus zijn uitgever Veen op 17 juli 1900 schreef: ‘Niet meer zoo iets geels als Fidessa, dat vond ik niet mooi.’ Maar verder is er geen enkele correspondentie bekend waarin Veen, Couperus of binderij Brandt gewag maakt van deze perkamenten uitgave. Bovendien meldt Couperus in een brief van juli 1906: ‘ik ontving de Oude Menschen, dat er aardig uitziet in zijn gelen band.’

Een andere lezing is dat een binder bij binderij Brandt het naar het ontwerp van Chris Lebeau gemaakte bandstempel ‘geleend’ heeft om voor zichzelf (?) een perkamenten band te maken. Maar ook hiervoor ontbreken bewijzen.

Groot was dan ook de verrassing toen in de catalogus 337 van de veiling in mei 2013 van Burgersdijk & Niermans te Leiden een tweede exemplaar van Van oude menschen werd aangeboden in een perkamenten band met het ontwerp van Chris Lebeau. Zoals omschreven bij kavel 896: ‘In 2009 a similar copy came to market from the library of G. Stuiveling, by then the only copy recorded in a vellum binding.’ De inzetprijs is 9000 euro, exclusief. 24,2 procent opgeld.

Een exacte vergelijking van deze twee perkamenten banden zou misschien antwoord kunnen geven op de vraag of deze identiek zijn, maar dan blijft er nog een belangrijke vraag over: waarom en voor wie werden deze twee perkamenten banden gemaakt?

Facebooktwittergoogle_plusFacebooktwittergoogle_plus

Reacties

Nog geen reacties

Plaats een reactie

couperus in de media

Wij houden onze binocle nieuwsgierig gericht op verschillende media, altijd alert op de opduikende gestalte van Louis Couperus.

Ontging ons iets? Zou kunnen... Neem het ons niet kwalijk, maar mail en breng ons op de hoogte!

Let op: internet is een veranderlijk medium. Sommige links kunnen u inmiddels leiden naar niet bedoelde pagina's of... helemaal niets.

Foto van de dag

Carnavalskostuum

Intussen op Twitter